Ugao-Miraballesko Historia eta Ingurumena Ezagutzeko Zentroa
Gure zentroa pertsona guztientzat zabalik dago
Ugao-Miraballeseko Historia eta Ingurumena Ezagutzeko Zentroa Jane Jauregian dago, udalerriko plazan dagoen XIX. mendeko eraikin batean.
Casa Lajusticia izenez ere ezaguna, bertan bizi izan zen azken familiaren izenari erreferentzia eginez, jauregia gaur egun Ugao-Miraballesko historiaren, lurraldearen eta memoria kolektiboaren zabalkunderako espazio publikoa da.
1992an zaharberritu ondoren, Jane Jauregia udalerriko kultura-etxe gisa finkatu zen.
2001ean, beheko solairuaren zati bat Ugao-Miraballesko Historia eta Ingurumena Ezagutzeko Zentroa hartzeko egokitu zen, Ugao-Miraballesko Udalaren ekimenez.
Hemendik, HIEZk hiribildua eta haren ingurua ezagutzeko ibilbidea proposatzen du, Erdi Aroko jatorrietatik gaur egunera arte, Errege Bidearen trazadurari jarraituz; lurraldearen egituraketa historikoaren ardatz nagusia izan zen komunikazio-ardatzari, hain zuzen ere.
Interpretazio-zentroa
Ugao-Miraballesko Historia eta Ingurumena Ezagutzeko Zentroaren erakusketa iraunkorrak eskualdeko historia eta lurraldea interpretatzeko ibilbide bat proposatzen du, natura-ondarea, bilakaera historikoa eta memoria kolektiboa uztartuz.
Erakusketa neurri txikikoa bada ere, haren edukiak ikuspegi zabal eta zorrotza eskaintzen du Ugao-Miraballes eta haren ingurunea denboran zehar eratu dituzten prozesu nagusiei buruz.
Azalpen-diskurtsoa hainbat arlo tematikotan antolatuta dago, lurraldea espazio bizi gisa ulertzeko aukera ematen dutenak; paisaiaren, gizartearen eta jarduera ekonomikoaren arteko etengabeko elkarreraginaren emaitza den espazioa, hain zuzen ere.
Lurraldea eta natura-ingurunea
Ibilbidea bisitaria eskualdeko espazio fisiko eta naturalean kokatuz hasten da. Erliebeak, ur-ibilguek eta baliabide naturalek oso goiz baldintzatu zituzten giza okupazioa eta bizimoduak, eta ondorengo jarduera ekonomikoak eta asentamenduak garatzeko oinarriak ezarri zituzten.
Testuinguru arkeologikoa eta lehenengo biztanle-gunea
Erakusketak eskualdeko testuinguru arkeologikoari heltzen dio, aztarna materialek lurraldea okupatzeko lehen moduak berreraikitzea nola ahalbidetzen duten erakutsiz. Testigantza horiek lagungarriak dira biztanle-guneen jarraitutasun historikoa eta giza komunitateen eta haien ingurunearen arteko hasierako harremana ulertzeko.
Errege Bidea eta lurraldearen funtzioa
Diskurtsoaren ardatz nagusietako bat Errege Bidea da, zeinaren bilakaerak Ugao-Miraballes pasabide eta lotura-gune estrategiko bihurtu baitzuen. Bidaiariei eta merkatariei eskainitako arretak, baita joan-etorriei lotutako zerbitzuek ere, herriko bizitza ekonomikoa eta soziala markatu zuten mendeetan zehar.
Ugao-Miraballesen fundazioa eta Erdi Aroko hiribilduak
Erakusketak Ugao-Miraballesen sorrera aztertzen du, Bizkaiko Erdi Aroko hiribilduen testuinguruan, espazioa eta boterea antolatzeko modu berri gisa ulertuta. Hiribildu horiek lurraldea egituratzeaz gain, bizitza ekonomikoa, soziala eta politikoa arautzen zuen araubide juridiko propioa ezarri zuten.
Azaltzen da, halaber, Bizkaiko hiribilduek lurraldea antolatzeko elementu gisa nola jardun zuten, gaur egun ere udalerriaren eraketan eragina duten merkataritza-, administrazio- eta gizarte-sareak eratuz.
Ekonomia, lana eta gizartea
Ibilbideak Bizkaiko hiribilduetako bizimodua definitu zuten eredu ekonomiko nagusiekin jarraitzen du. Arreta berezia eskaintzen zaio burdinolako lanari, ekonomia tradizionaleko funtsezko jarduera izan baitzen, baita beste ekoizpen- eta merkataritza-modu batzuen garapenari ere.
Era berean, erakusketak jarduera ekonomiko horiek gizarte-antolaketan, gizarte-taldeen arteko harremanetan eta biztanleriaren eguneroko dinamiketan nola islatzen ziren erakusten du.
Industriaurreko garaitik industrializaziora
Ibilbidearen azken zatia Ugao-Miraballesen bilakaera historikoan zentratzen da, Erdi Aroko jatorrietatik —1375ean hiribildua sortu zenetik— industrializazio-prozesura arte. Prozesu horrek sakon eraldatu zituen udalerriko paisaia, ekonomia eta gizarte-bizitza.
Azken atal horrek aukera ematen du azken aldaketak prozesu historiko jarraitu baten parte gisa ulertzeko, iragana eta oraina lotuz eta egungo lurraldearen irakurketa kritikoa erraztuz.
Jarduerak
Zerbitzuak
Ugao-Miraballesko Historia eta Ingurumena Ezagutzeko Zentroak hainbat zerbitzu eskaintzen ditu, informazioa ematera, kultura-zabalkundera eta herritarren parte-hartzea sustatzera bideratutakoak, bai bertako herritarrei bai bisitariei eta ikastetxeei zuzenduta.
Gainera, HIEZk beharrezko azpiegiturak ditu publikoari arreta egokia ematea eta jarduerak irisgarritasun- eta erosotasun-baldintza egokietan garatzea bermatzeko.
Informazio eta herritarren arretarako gunea
Taldeentzako bisita gidatuak
(Erreserba gutxienez astebete lehenago egin behar da).